De STEP-vrijwilligers komen uit heel gevarieerde werkvelden. Een deel heeft ervaring in het onderwijs, maar een groot deel ook helemaal niet.
Arjan lijkt tot die laatste groep te behoren. Hij werkt al bijna 25 jaar als controller op het kantoor van een parfumerieketen. Maar zijn opleiding was niet op financieel gebied; hij studeerde Grieks en Latijn. Hij vond dat zo leuk, dat hij ook les wilde geven en de lerarenopleiding deed. Maar tijdens de stage bleek dat toch tegen te vallen. Hij stopte met studeren en ging werken.
Alleen was dat niet genoeg voor hem, hij wilde wel iets daarnaast doen en toen hij in het huis-aan-huisblad een advertentie van STEP zag, viel alles op zijn plaats.
Hij meldde zich aan, voerde een pittig sollicitatiegesprek en kon aan de slag als taaldocent. Omdat hij op de avonden lesgeeft, heeft hij vooral werkende cursisten.
Hij begon met twee groepen die hij twee keer per week lesgaf. Eén van die vier lessen heeft hij inmiddels afgestaan aan een co-docent. De ene groep bestaat uit relatieve beginners, de andere is gevorderd. “Ze hebben allebei hun charme”, vindt Arjan.
De gevorderde groep bestaat al vijf jaar en de deelnemers uit het begin zijn geleidelijk opgevolgd door anderen. Toen zij het B2-niveau hadden bereikt, overwoog Arjan om met die groep te stoppen. Maar zij vonden de lessen heel belangrijk en wilden graag doorgaan. Ze dienden bij STEP een verzoek in voor een vervolg naar C1.
“Dat dat kon, is typisch STEP”, zegt Arjan, “het gaat er allemaal tamelijk relaxed aan toe en er is veel mogelijk.”
Het enige waar hij tegenaan loopt is dat alle activiteiten van STEP voor docenten overdag plaatsvinden. Dat is wel eens jammer als er een interessante workshop of borrel is.
Waarom doet iemand met een (bijna) fulltime baan dit werk?
Arjan: “Het leukste is om mensen te zien groeien. Je ziet bijvoorbeeld dat beginners soms bang zijn om iets te zeggen omdat ze geen fouten willen maken.” Hij zorgt voor een veilige omgeving, waarin zij meer durven te spreken.
“Ook het persoonlijke contact is heel belangrijk. Zeker met de mensen die al langer meedoen. Zij brengen soms souvenirs voor me mee van hun vakanties.” Hij laat een beeldje van een Chinese krijger zien.
‘Het is ook heel leerzaam, ik kom meer te weten over allerlei culturen. Wist je bijvoorbeeld dat ze in China twee verjaardagen hebben? Een van de internationale kalender en een van de Chinese.”
Met één cursist die al lang niet meer in de groep zit, heeft Arjan contact gehouden. “Hij was de slechtste cursist die ik ooit heb gehad. Hij heeft twaalf keer over het spreekexamen gedaan, maar heeft het uiteindelijk gehaald en onlangs had hij zijn naturalisatieceremonie.”
“Het is ook fijn om toch nog iets te kunnen doen met mijn kennis van de lerarenopleiding. Ik kan er ook mijn creativiteit in kwijt, want ik maak veel materiaal zelf. Een enkele keer mislukt dat, maar er zijn ook onderwerpen die heel goed gingen. We hebben bijvoorbeeld een rollenspel van een rechtszaak gedaan. Het kostte veel voorbereiding om de begrippen die daarbij van pas komen op te zoeken en te oefenen, maar het werkte wel goed.”
Naar aanleiding van materiaal uit het project Democratie in de praktijk heeft Arjan met zijn cursisten ook een raadsvergadering gespeeld, met wethouders van verschillende politieke partijen en protesterende burgers.
“Soms heb ik na een lange werkdag niet zoveel zin in de les, maar de groep geeft altijd energie!
Voor mij is het niet echt werk maar een hobby, ik vind het leuker dan op de bank zitten en tv kijken.”
Sinds kort werkt Arjan een dag minder en is nu ook een ochtend actief bij de Voedselbank.
Hij kan nog wel wat leuke dingen uit zijn lessen vertellen. Over de Nederlandse mentaliteit hoor je vaak dezelfde opmerkingen: dat Nederlanders direct zijn en gierig, dat je alleen op afspraak langs kunt komen enzovoort. Een cursiste vertelde daar een sterk staaltje over. Zij ging spontaan bij haar Nederlandse schoonfamilie op bezoek, maar die zaten te eten. “Wacht maar even in de woonkamer tot wij klaar zijn” was de reactie. In veel culturen is dat ondenkbaar!
Ook bruiloften worden elders heel anders gevierd. Een vrouw uit India vertelde dat er op haar bruiloft drieduizend gasten waren en dat het feest vijf dagen duurde.
Een opmerkelijk onderdeel van de Nederlandse cultuur vinden cursisten dat je zomaar ‘nee’ kunt zeggen op een vraag.
Arjan is nog lang niet klaar met ‘zijn’ groepen. Hij wil misschien op termijn terug naar 1 les per groep, zodat er een vrije avond bij komt. Maar hij gaat wel door. “Er blijven altijd mensen die Nederlands willen leren.”
